Je beste vriend

politieVroeger woonde ik in een buurt waar het inkomen beduidend lager lag dan gemiddeld. Dan weet je dat de politie er wat vaker langs komt. Op een dag speelde zich een straatrelletje direct onder mijn raam af. Het was heet, mijn raam was open en ik kon de discussies tussen politie en relschoppers woordelijk volgen.

Ja, u leest dit goed: discussies. De sfeer was dreigend, er werden mensen gearresteerd, het was een relletje, maar de meeste energie werd gestoken in discussies en die maakten grote indruk op me. Vooral de wijze waarop agenten consequent, stelselmatig en methodisch probeerden de zaak te de-escaleren. Volledig doorgedraaide en hysterische relschoppers heb ik tot een aanvaardbaar niveau horen ontdooien dankzij de deskundig kalmerende aanpak van de agenten.

Dat was de tijd dat de politie nog je beste vriend was. Inmiddels is er iets veranderd. Ik weet niet precies wat. Maar er is de laatste jaren wel iets gebeurd en ik heb het gevoel dat we daar nu langzaamaan de wel zéér bittere vruchten van aan het plukken zijn. Het viel me op bij het bekijken van de – vrijwel live – uitgezonden beelden van de arrestatie van Tariq Z. de verwarde man die enkele maanden geleden met een nepwapen het acht uur journaal in zijn greep hield. En nu weer bij de publieksvideo’s van de laatste momenten van Mitch Henriquez, de man die een grap maakte over een vuurwapen die de agenten van dienst niet konden waarderen.

Op de video’s van beide gevallen is goed te zien dat de beide heren op een gegeven moment geen echt gevaar meer vormen. Mitch vormde dat al niet: het is duidelijk te horen dat de agenten wéten dat het om een grap gaat. Tariq geeft aan te gaan doen wat de politie van hem vraagt, gooit zijn (nep)wapen weg, draait zich om en gaat netjes op zijn knieën zitten met zijn handen achter zijn hoofd. Mitch ligt op de grond met een paar agenten op zijn rug en één om zijn nek en kan he-le-maal niks meer. Je zou denken: situatie onder controle, nu nog netjes afhandelen.

Natuurlijk ben je als agent dan voorzichtig: heeft hij nóg een wapen bij zich? Gaat hij nog gekke dingen doen? Je let dus op, dat is logisch, maar op een gegeven moment kom je op het punt dat je wéét dat de arrestant geen gevaar meer vormt. Maar wat in de video’s te zien is – maar vooral te horen – past totaal niet bij een situatie die inmiddels volledig onder controle is.

Het gebrul.

Ik ga er van uit dat de politie een professionele organisatie is, waar mensen werken die voor dit soort dingen in de leer gaan of ten minste een cursus hebben gevolgd. Ik kan me werkelijk niet voorstellen dat er in die cursus geen psycholoog voorkomt die de agenten in spé uitlegt dat een inmiddels uitgeschakelde arrestant toebrullen alsof hij nog steeds een levensgevaar voor je vormt, je idee alleen maar zal bestendigen dat hij ook nog steeds een levensgevaar ís. Precies zoals het uitleven van je woede die woede helemaal niet bekoelt, maar juist doet aanhouden, of zelfs erger maakt.

“Ik kan het me niet voorstellen.” Dat zegt in eerste instantie iets over mijn gebrek aan voorstellingsvermogen. Ik ben inmiddels bang dat dát ook mijn probleem is.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Samenleving en getagged met , . Maak dit favoriet permalink.

8 reacties op Je beste vriend

  1. MRe zegt:

    Wat is er veranderd? De kans dat de politie iemand onder invloed van (synthetische) drugs tegenover zich krijgt is veel groter geworden. Dat soort mensen is veel minder aanspreekbaar, en gaat over (eigen) grenzen heen. Die voelen geen pijn en gaan door zonder remmingen. Het vuurwapenbezit onder bepaalde groepen is ook veel groter dan vroeger. Praten met dit soort types is onmogelijk.

  2. In hoeverre is dat nog relevant als er al vijf man bovenop je zitten en je helemaal niks meer doen kunt?
    Mijn vraag betrof niet de toegenomen risico’s bij de benadering van een verdachte, maar de bejegening van een verdachte die al volledig down and out is, en dan vooral: het effect dat die bejegening heeft op de politieagenten zélf, met alle risico’s voor de verdachte.
    Overigens was Tariq Z. volkomen aanspreekbaar…

  3. mnb0 zegt:

    “Ik weet niet precies wat.”
    Ik wel, als buitenstaander. Sinds 9/11 hebben achtereenvolgende regeringen stelselmatig de politie in een repressie apparaat omgevormd, inclusief bijbehorende bevoegdheden. Dit gebeurde in naam van veiligheid. Zo’n tien jaar geleden heb ik het voorspeld op de site van Trouw: Nederland was op weg naar een politiestaat. Men wilde mij niet geloven, maar lees er de eerste zin op Wikipedia er maar op na. Ook het vervolg – het inperken van burgerrechten – past hierin. De-escaleren past er niet in. De eerste slachtoffers daarvan zijn altijd de mensen die op de één of andere manier afwijken van de norm.
    Daarmee beweer ik niet dat Nederland veranderd is in een 21e eeuwse versie van Nazi-Duitsland of iets dergelijks. Ik beweer wel de functie van de politie vergelijkbaar is. En nauwelijks een Nederlander die zich er druk om maakte. En ja, het kan nog veel en veel erger. Dat kan toch geen excuus zijn.

    “grap maakte over een vuurwapen die de agenten van dienst niet konden waarderen.”
    Toen ik een jaar of 25 geleden een schaakklok meenam in het vliegtuig was er een (valse) bommelding en werd alles gecontroleerd. Ik maakte een soortgelijke grap. De marechaussee reageerde uiterst professioneel: “we nemen geen risico, mijnheer”. En toen stond ik met mijn mond vol tanden.
    Maar in een politiestaat gaat dat niet. Daarin hangt het gezag af van de angst die mensen hebben en spottende mensen hebben geen angst.

    “Ik ga er van uit dat de politie een professionele organisatie is.”
    En terecht. Wat u wellicht niet beseft is dat het doel van die professionaliteit gewijzigd is: angst inboezemen in plaats van de-escaleren.
    Maar misschien moet je buitenstaander zijn om die ontwikkeling te kunnen signaleren.

  4. Ik zou zeggen: vraag het eens aan een agent in plaats van zulke emotionele stukjes te schrijven
    die van alles suggereren. Omdat ik voorheen dezelfde mening toegedaan was, heb ik het een aan mijn zwager gevraagd, die opleider bij de politie is. En het blijkt dat dit geen emotioneel gebrul is, maar een bewuste tactiek die de verdachte moet afleiden. Als deze zich alleen maar op de vocale input kan concentreren, is er geen tijd meer om na te denken over andere acties, zoals een wapen gebruiken, een bom laten afgaan, of wat dan ook. Dus het is tactiek, geen woede, agressie of iets dergelijks. Dat de agenten in Hilversum dit toepasten terwijl (voor ons kijkers achteraf) duidelijk was dat de verdachte ongevaarlijk was, doet niet ter zake omdat voor de agenten dit niet duidelijk was. En dan neem je geen risico. een goed voorbeeld van een geslaagde actie dus.

    • Ik heb nergens gezegd dat dat gebrul emotioneel was, ik beweerde dat dat brullen emoties van angst/agressie versterkt (en zelfs kan veroorzaken, al zie ik nu dat ik dat niet met zoveel woorden zeg). Volgens mij dus óók geen goed idee als je het met een vooraf bedacht doel doet.
      En mijn punt was ook niet dat dat gebrul nooit zou mogen, maar dat het vanaf het moment dat de verdachte onder controle was niet alleen niet meer nodig was, maar zelfs schadelijk.
      In het geval van Tariq Z. wil ik nog wel een eind meegaan met je zegsman, die had immers een écht (nep)wapen in handen, maar in het geval van Mitch Henriquez, is duidelijk te horen dat de agenten wéten dat hij een grap maakte.
      Terzijde: het is ook duidelijk te horen dat ze beseffen dat ze een fout gemaakt hebben: “Goed gedaan jongens!”

    • Dat is – met afstand – het meest schokkende stukje dat ik gelezen heb sinds die veelbesproken BUK-raket in de oostelijke Oekraïne het luchtruim koos. De frase “het bevestigt mijn ergste vermoedens”, doet geen recht aan het stuk. Maar een reactie zou een hele blogpost vergen. Misschien komt die nog…

  5. Pingback: Je beste vriend (2) | Apoftegma

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s