Huis

Het pand dat u hier ziet, ligt aan de Van Eeghenstraat nummer 90 in Amsterdam. Het is een fraai, monumentaal pand waarvan de achtertuin grenst aan het Vondelpark. Er wordt wel beweerd dat het is ontworpen door Berlage, maar dat is een misverstand. Het vorige huis dat hier stond (van 1901 tot 1913) was van hem. Dat is echter afgebroken en in De Bilt weer opgebouwd, waarna dit huis er kwam te staan.

Er woonden mensen in tot 1952, daarna werd het een klooster van de Karmelieten, die er ook allerlei vormingsactiviteiten ontwikkelden. In 1980 werd het gekocht door de Vereniging van de Vrije Universiteit, waarbij de Karmelieten bedongen dat het pand gebruikt moest blijven worden voor geestelijk vormende activiteiten. Zo kwam het studentenpastoraat er in terecht plus een aantal andere studentenverenigingen die er een bepaald bruisend geheel van maakten. Zó bruisend dat bij zo ongeveer elke vergunningaanvraag – er zat een bar in het pand – enkele omwonenden steevast bezwaar maakten bij de gemeente en later in hoger beroep gingen.

Die bezwaren haalden het namelijk nooit, want de opzet van de Karmelieten was geslaagd: naast bijbelgroepen, Hebreeuwse les, een rouwgroep en andere min of meer levensbeschouwelijke zaken werden er ook algemenere vormende activiteiten georganiseerd: theatersport, een debatvereniging, arthouse filmvoorstellingen, muzikale uitvoeringen, het filosofisch café en lezingen over van alles en nog wat. Het bruisende leven in het pand beperkte zich tot bezigheden die serieus waren. Het ‘corps’, met alle overlast van dien, heeft er nooit huis gehouden. Zó bruisend was het nu ook weer niet.

Tijdens mijn studietijd kwam ik er nooit, maar toen ik in 2003 hoorde van lessen in het Bijbels Hebreeuws, schoof ik aan. ‘Studenten’ pastoraat, dat moest je breed zien. Ik ben er nooit meer mee gestopt, ik doe het nu nog, bij dezelfde docent en met dezelfde club, die uiteraard zo af en toe van samenstelling is gewijzigd.

Maar in 2011 was het einde oefening voor het pand, liefkozend ‘vE90’ genoemd. Een monumentaal pand met zijn achtertuin aan het Vondelpark, dat was voor de Vereniging van de Vrije Universiteit een té lucratieve gans om niet te slachten. Er werden plannen geopperd. Studentenpastoraat en debatvereniging sloegen de handen ineen om verkoop te voorkomen en de VU leek ons tegemoet te komen. Er werden overleggen gevoerd en er werd zowaar in het pand geïnvesteerd, waaronder in een nieuwe keuken.

Die was hard nodig en we waren zo ingenomen met die nieuwe keuken dat we over het hoofd zagen dat hij van strokarton was. Nou ja: dat zagen we wel, maar we realiseerden ons niet wat het betekende. Strokartonnen keukens zijn er niet om in te kokerellen. Die zijn voor het oog van de kopers. De voorgenomen plannen vonden gewoon doorgang en sinds 2012 houden we onze Hebreeuwse lessen afwisselend bij de groepsleden thuis.

Hoe het met het studentenpastoraat is gegaan, weet ik niet goed, het verhuisde eerst naar de campus en toen naar het secretariaat van de PKN in Amsterdam, ging zich meer op evenementen concentreren en zag studentenpastores komen en gaan. Ze bestaan nog wel, al is hun agenda op de website angstwekkend leeg, zijn er drie activiteiten te melden en is voor alle activiteiten één pastor steeds de contactpersoon. Ik vrees het ergste. De debatvereniging en de christelijke studentenvereniging vonden nieuw onderdak in het centrum, bestaan ook nog steeds en lijken iets meer te bruisen.

Dat kan niet gezegd worden van vE90. Het pand is na verkoop (het bracht een paar miljoen op) een paar keer uitgebreid gerenoveerd. Het schijn ook alweer eens te zijn doorverkocht. Maar het is sinds 2011 onbewoond en ongebruikt gebleven. Nou ja: het wordt wel bewoond, maar dat is toch vooral om te voorkomen dat het bewoond wordt.

In een roman van de Belgische schrijver Dimitri Verhulst – ik ben even kwijt welke – karakteriseert hij de geschiedenis van een klooster dat na verkoop omgebouwd wordt tot schoonheids- en verzorgingsoord: “hart wordt huid”. Met vE90 is iets vergelijkbaars gebeurd, of erger: hart is leegte geworden, totale leegte.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Religie, Samenleving en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op Huis

  1. Ik denk dat het citaat niet is van Dimitri Verhulst maar van Verhuyck & Kisling, “Het leugenverhaal”.

  2. Henk Ras zegt:

    Een jaar geleden, toen ik mij bezighield met de geschiedenis van Oud-Zuid in Amsterdam, heb ik een boekje over Van Eeghenstraat 90 op de kop getikt. Ik schreef toen als aantekening:
    “Van Eeghenstraat 90” 1900-1990, is geschreven naar aanleiding van 90 jaar een villa op die plek. De eerste villa was een bijzonder architectonisch bedenksel van Berlage, maar moest worden afgebroken op last van de volgende eigenaresse. De opdrachtgever en bewoner was destijds de letterkundige L. Simons, oprichter van de “Wereldbibliotheek”. De villa werd herbouwd in De Bilt.”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s