Joods-Christelijk

Enkele gedachten naar aanleiding van een stukje dat ik enig tijd geleden aantrof op Sargasso, getiteld: De ‘joods-christelijke’ cultuur bestaat niet. Héle korte samenvatting:

  • Die ‘joods-christelijke’ cultuur bestaat dus niet;
  • het is een term die vooral door politiek rechts wordt misbruikt om ‘onze cultuur’ af te zetten tegen andere culturen (uiteraard minderwaardige; lees: moslims);
  • de waarden die kenmerkend zouden zijn voor die cultuur van ons, zijn niet exclusief joods of christelijk:
    • delen van de bijbelboeken Exodus en Deuteronomium zijn ook te vinden in de wetscodex van Hammoerabi;
    • waarden die specifiek voor Nieuwtestamentisch worden aangezien, zijn ontleend aan de Grieken (sic!) en trouwens overal te vinden;
  • en dan zijn er nog wat waarden die kenmerkend zijn voor onze cultuur die we eerder hebben moeten veroveren op de kerk (sic!) in plaats van dat die ons eraan geholpen heeft.

Dit alles (het oorspronkelijke artikel staat in Trouw) naar aanleiding van een stuk van rabbijn van de Kamp die zijn lidmaatschap van het CDA opzegt omdat die de term ‘joods-christelijk’ inzetten om moslims uit te sluiten (waar hij overigens volkomen gelijk in heeft).

Eerste gedachte: Ik plaats eens een stevig antwoord in de reacties om hier wat van te zeggen. Even aan al die geseculariseerde calvinisten uitleggen dat bijbelse waarden wel degelijk forse verschillen vertonen met de waarden van de samenlevingen van destijds (en nu trouwens ook, maar dat terzijde).

Tweede gedachte: Da’s leuk, Kroes, maar hoe ga je dat dan aanpakken? Je leest de Hebreeuwse bijbel al veertien jaar in het Hebreeuws, hebt meer dan 25 bijbels en meer dan 10 korans in je boekenkast staan, hebt ooit zelf een paar wetjes van Hammoerabi vertaald, bent archeoloog en dus niet helemáál onbekend met de politiek, economie, sociologie en demografie van oude samenlevingen en geeft er al elf jaar les over. En dat wil je even pats boem samenvatten in een pakkende reactie op Sargasso?

Derde gedachte: Diepe zucht, acht laat ook maar. Je gaat die verlichtingsfundamentalistische groupthink echt geen halt toeroepen met een gevat antwoordje. Voed je dochter nou maar goed op, il faut immers cultiver son jardin.

Vierde gedachte: Zou het niet op te lossen zijn met een paar sound-bites, een bij-de-lurven-grijpende elevator pitch die de mensen nieuwsgierig maakt en er wellicht toe beweegt niet alleen maar te lezen wat ze geloven? Zoiets als:

Ja, tussen de 5.852 verzen in de thora staan inderdaad 613 wetsbepalingen en daarvan komen er een aantal overeen met wetten van Hammoerabi. En in de overige 17.293 verzen van de Hebreeuwse bijbel wordt ook met enige regelmaat de vloer aangeveegd met die wetten.

De Hebreeuwse bijbel bestaat uit geschiedenis, horror, cabaret, scheppingsverhalen, wijsheidsliteratuur, porno, heldenepossen, anti-heldenepossen, treurliederen, wraakliederen, juichliederen, maatschappij- en religiekritiek, doodsaaie afstammingslijstjes, romans, theologische discussies, eindtijdfantasieën en o ja: ook nog wat wetten.

Joods-Christelijk is een term die wordt gebruikt om een hele simpele reden: ‘christelijk’ is namelijk he-le-maal niks zonder ‘joods’. Dat hele Nieuwe Testament is één en al midrash op het Oude. Begrijpelijk (en terecht!) dat rabbijn van der Kamp niet graag ziet dat het jodendom via deze route verchristelijkt wordt, maar de bedoeling is juist andersom.

Als u wat beter had opgelet op de zondagsschool, dan had u al lang geweten dat waarden als liefde, eerlijkheid, gerechtigheid, trouw, vrijheid, rechtvaardigheid, gelijkheid, behulpzaamheid, bescheidenheid, barmhartigheid, gerechtigheid enzovoort helemaal niet typisch joods of christelijk zijn, die typisch joods of christelijke waarden gaan over hele andere dingen.

Vijfde gedachte: O, jongen, jongen waar begin je aan. Dan krijg je weer vragen over waar die porno dan staat, of iemand telt die wetten na en komt op 621 uit, of iemand wijst er fijntjes op dat die midrashiem dan wel in het Grieks geschreven zijn, of Youp wordt boos omdat je hem vergelijkt met Hosea, moet je daar weer een gevat antwoord op verzinnen en dat gaat je niet lukken bij Youp….

Zesde gedachte: als je maar lang genoeg blijft denken, maait iemand anders je vanzelf wel het gras voor de voeten weg.

Zevende gedachte: ik zag dat alles zeer goed was. En nu rust!

Dit bericht werd geplaatst in Bijbel, Religie, Samenleving en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op Joods-Christelijk

  1. mnb0 zegt:

    En de Renaissance is niets zonder de Klassieke Griekse Filosofie.
    En de Verlichting is weer schatplichtig aan de Renaissance.
    Moet ik nu ook gaan spreken over de Klassiek Griekse Renaissance-Verlichtingstraditie?

    Voorzover er een Joods-Christelijke traditie bestaat kenmerkt die zich vooral door een smerige animositeit, die zoals aangegeven in Jona L’s laatste boek al erg vroeg begon. Dat duurde dan zo ongeveer tot en met de Holocaust.
    En uiteraard kunnen we op precies dezelfde manier als u (in positieve zin) en ik (in negatieve zin hebben aangegeven net zo gemakkelijk van een joods-christelijke islamtraditie spreken.
    Misschien had u de zevende dag toch niet alleen maar moeten uitrusten en ietsje beter moeten proberen te zien.

Reacties zijn gesloten.